Reforms in Maharashtra’s recruitment examination system : महाराष्ट्राच्या भरती परीक्षा प्रणालीत सुधारणा: अमरावती विभागाकडून सूचनांचे आवाहन
अमरावती : महाराष्ट्रातील शासकीय भरती परीक्षा प्रणाली अधिक सुरक्षित, पारदर्शक, विश्वासार्ह आणि उमेदवारांसाठी अनुकूल बनवण्यासाठी, तसेच गैरप्रकारांना आळा घालण्यासाठी राज्य सरकारने एक महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. सामान्य प्रशासन विभागाच्या अपर मुख्य सचिव (सेवा) यांच्या अध्यक्षतेखाली एक उच्चस्तरीय समिती स्थापन करण्यात आली आहे, जी या महत्त्वाच्या सुधारणांवर काम करणार आहे. या समितीने आता अमरावती विभागातील सर्व संबंधित घटकांना या प्रक्रियेत सक्रिय सहभाग घेण्यासाठी आवाहन केले आहे.
सर्वांसाठी खुली चर्चा आणि सूचनांचे आमंत्रण
या उच्चस्तरीय समितीच्या कार्यकक्षेनुसार, राज्यातील प्रत्येक महसुली विभागातील विद्यार्थी, स्पर्धा परीक्षा देणारे उमेदवार, पालक, शिक्षक, शैक्षणिक संस्थांचे प्रतिनिधी, तज्ज्ञ आणि इतर संबंधित हितधारकांशी चर्चा करून भरती परीक्षा पद्धतीत आवश्यक सुधारणांसाठी सूचना, शिफारशी, हरकती आणि अभिप्राय मागवण्यात येत आहेत. अमरावती विभागासाठी, समितीचे अध्यक्ष आणि सदस्य गुरुवार, १७ सप्टेंबर रोजी सकाळी ११ ते सायंकाळी ५.३० या वेळेत नियोजन भवन, जिल्हाधिकारी कार्यालय, अमरावती येथे भेट देणार आहेत.
या भेटीच्या अनुषंगाने, अमरावती जिल्हाधिकारी कार्यालयात निवासी उपजिल्हाधिकारी आणि उपजिल्हाधिकारी (महसूल) यांच्या संयुक्त नियंत्रणाखाली एक विशेष कक्ष स्थापन करण्यात आला आहे. हा कक्ष १४ ते १६ सप्टेंबर या कालावधीत, कार्यालयीन वेळेत सूचना आणि अभिप्राय स्वीकारणार आहे. विभागीय आयुक्तांनी अमरावती विभागातील सर्व संबंधित घटकांना या महत्त्वपूर्ण प्रक्रियेत सक्रिय सहभाग नोंदवून आपल्या सूचना, शिफारशी आणि निवेदने सादर करण्याचे आवाहन केले आहे.
सूचना सादर करण्याचे मार्ग
नागरिक आपली लेखी निवेदने, सूचना किंवा अभिप्राय खालीलपैकी कोणत्याही प्रकारे सादर करू शकतात:
• प्रत्यक्ष सादर करण्याचे ठिकाण: निवासी उपजिल्हाधिकारी यांची शाखा, जिल्हाधिकारी कार्यालय, अमरावती येथे १४ ते १६ सप्टेंबर, २०२६ (कृपया वर्षाची नोंद घ्यावी) या कालावधीत कार्यालयीन वेळेत.
• ई-मेलद्वारे: amravati-examreformstaskforce@maharashtra.gov.in किंवा rdc.amravati@gmail.com या पत्त्यांवर आपले अभिप्राय पाठवता येतील.
ज्यांना जिल्हाधिकारी कार्यालयात प्रत्यक्ष उपस्थित राहणे शक्य नाही, त्यांनी विहित मुदतीत ई-मेलद्वारे आपले अभिप्राय पाठवावेत.
अपेक्षित सूचनांचे प्रमुख विषय
समिती खालील प्रमुख विषयांवर सूचना आणि अभिप्राय अपेक्षित करत आहे:
• विद्यमान परीक्षा प्रणालीचा आढावा: राज्य शासनाचे विविध विभाग, प्राधिकरणे आणि परीक्षा घेणाऱ्या संस्थांच्या सध्याच्या परीक्षा पद्धती व कार्यपद्धतीबाबत अभिप्राय.
• पारदर्शकता व सुरक्षितता उपाय: परीक्षा अधिक सुरक्षित, विश्वासार्ह, निष्पक्ष आणि उमेदवाराभिमुख करण्यासाठी आवश्यक सर्वंकष उपाययोजनांबाबत सूचना.
• प्रश्नपत्रिका ते निकाल प्रक्रिया: प्रश्नपत्रिका तयार करणे, मॉडरेशन, वितरण, गोपनीय वाहतूक, परीक्षा केंद्रांचे व्यवस्थापन, प्रतिसाद नोंदणी, मूल्यांकन आणि निकाल प्रक्रियेतील सुरक्षा उपाय.
• माहिती तंत्रज्ञानाचा वापर: डिजिटल प्रणाली, बायोमेट्रिक प्रमाणीकरण, प्रवेश नियंत्रण, ऑडिट ट्रेल्स, सीसीटीव्ही देखरेख आणि इतर आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर.
• गैरप्रकारांना प्रतिबंध: पेपरफुटी, गोपनीयतेचा भंग, तोतया उमेदवार, संगनमत आणि इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांचा गैरवापर रोखण्यासाठी कडक प्रतिबंधात्मक उपाय आणि उत्तरदायित्व निश्चित करणे.
• उत्कृष्ट पद्धतींचा अभ्यास: इतर राज्यातील किंवा देशांतील यशस्वी, आधुनिक आणि सुरक्षित परीक्षा प्रणालींचा अभ्यास करून त्यातील उपयुक्त पद्धती महाराष्ट्रात लागू करणे.
• परीक्षा केंद्रांसाठी किमान मानके: परीक्षा केंद्रांची निवड, पायाभूत सुविधा, सुरक्षा व्यवस्था, आवश्यक मनुष्यबळ आणि कार्यसज्जतेबाबत किमान मानके निश्चित करणे.
• संस्थात्मक समन्वय: जिल्हाधिकारी कार्यालय, पोलीस यंत्रणा, शिक्षण विभाग आणि परीक्षा घेणाऱ्या संस्था यांच्यामध्ये प्रभावी समन्वयाची चौकट निर्माण करणे.
• तक्रार निवारण प्रणाली: उमेदवारांसाठी जलद, पारदर्शक आणि प्रभावी तक्रार निवारण व्यवस्था निर्माण करून परीक्षा प्रक्रियेवरील विश्वास अधिक दृढ करणे.
जिल्हाधिकारी कार्यालय, अमरावतीमार्फत प्राप्त होणाऱ्या सर्व सूचना, शिफारशी आणि अभिप्राय संकलित करून शासनाच्या उच्चस्तरीय समितीकडे सादर केले जातील. ही समिती या सर्व सूचनांचा सखोल अभ्यास करून राज्य शासनास भरती परीक्षा पद्धतीत आवश्यक सुधारणा करण्यासाठी आपला सर्वसमावेशक अंतिम अहवाल सादर करणार आहे.
राज्यातील लाखो स्पर्धा परीक्षा उमेदवारांच्या भवितव्याशी निगडित असलेल्या या महत्त्वपूर्ण प्रक्रियेत अमरावती विभागातील विद्यार्थी, पालक, शिक्षक, शैक्षणिक संस्था, कोचिंग क्लासेस, अभ्यासिका चालक, लोकप्रतिनिधी, तज्ज्ञ आणि नागरिकांनी उत्स्फूर्त सहभाग नोंदवावा, असे आवाहन विभागीय आयुक्तांनी केले आहे. “आपली सूचना – अधिक पारदर्शक, सुरक्षित आणि विश्वासार्ह भरती प्रक्रियेसाठीचे महत्त्वपूर्ण पाऊल!” असे ते म्हणाले.
