Successful conclusion of the National Lok Adalat in Buldhana. : बुलढाणा येथे राष्ट्रीय लोकअदालतीचा यशस्वी समारोप: ११ कोटींहून अधिक रकमेची वसुली आणि जलद न्याय
बुलढाणा, दि १३ : न्यायव्यवस्थेच्या दारापर्यंत पोहोचणे अनेकदा वेळखाऊ आणि खर्चिक प्रक्रिया असते. मात्र, राष्ट्रीय लोकअदालतीसारख्या उपक्रमांमुळे सामान्य नागरिकांना जलद आणि परवडणारा न्याय मिळण्याची संधी मिळते. बुलढाणा जिल्ह्यात १२ सप्टेंबर २०२६ रोजी आयोजित राष्ट्रीय लोकअदालतीने याच तत्त्वाला मूर्त रूप दिले, ज्यात एकूण १,२०९ प्रकरणे निकाली काढण्यात आली आणि तब्बल ११ कोटी ५ लाख ४ हजार ६५ रुपये तडजोड शुल्क वसूल करण्यात आले.
राष्ट्रीय विधी सेवा प्राधिकरण, नवी दिल्ली आणि महाराष्ट्र राज्य विधी सेवा प्राधिकरण, मुंबई यांच्या निर्देशानुसार, जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरण, बुलढाणा आणि वकील संघ, बुलढाणा यांच्या संयुक्त विद्यमाने या लोकअदालतीचे आयोजन करण्यात आले होते. मुंबई उच्च न्यायालयाच्या नागपूर खंडपीठाचे पालक न्यायमूर्ती आणि प्रमुख जिल्हा व सत्र न्यायाधीश तथा जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरणाचे अध्यक्ष एस.डी. जगमळणी यांच्या मार्गदर्शनाखाली हे महत्त्वपूर्ण कार्य पार पडले. जिल्ह्यातील सर्व न्यायालयांमध्ये एकूण २५,६१३ प्रकरणे सुनावणीसाठी ठेवण्यात आली होती, त्यापैकी १,२०९ प्रकरणांवर यशस्वीपणे तोडगा काढण्यात आला.
या लोकअदालतीचे एक विशेष वैशिष्ट्य म्हणजे मलकापूर येथे मोटार अपघात प्रकरणातील महत्त्वपूर्ण निकाल. पॅनेल प्रमुख न्यायाधीश तथा तदर्थ जिल्हा व सत्र न्यायाधीश, मलकापूर यांनी मध्यस्थी करत या प्रकरणात मृताच्या वारसांना ४२ लाख रुपयांची नुकसानभरपाई देण्याचा आदेश दिला. एच.डी.एफ.सी. एर्गो जनरल इन्शुरन्स कंपनीचे वकील बी.बी. पांडे आणि अर्जदारांचे वकील आर.एम. रावळ यांच्या विशेष प्रयत्नांमुळे ही तडजोड शक्य झाली. या जलद निपटारामुळे अर्जदारांना वेळेत न्याय मिळाला, जो लोकअदालतीचा मूळ उद्देश आहे.
राष्ट्रीय लोकअदालतीचे महत्त्व केवळ निकाली काढलेल्या प्रकरणांच्या संख्येत किंवा वसूल केलेल्या रकमेत नाही, तर ते नागरिकांना परस्पर संमतीने आणि सामंजस्याने वाद मिटवण्याची संधी देते यात आहे. यामुळे पक्षकारांचा वेळ आणि पैसा दोन्ही वाचतो, तसेच न्यायालयांवरील कामाचा ताणही कमी होतो. बुलढाणा जिल्ह्यातील या यशस्वी आयोजनाने हेच सिद्ध केले आहे की, लोकअदालतीसारखे व्यासपीठ न्यायप्रक्रियेला अधिक सुलभ, वेगवान आणि लोकाभिमुख बनवण्यासाठी अत्यंत प्रभावी ठरते. हे केवळ आकडेवारीचे यश नसून, हजारो नागरिकांना मिळालेल्या आशेचे आणि न्यायाचे प्रतीक आहे.
